Konferencja KE podsumowująca konsultacje nt. Nauki 2.0

W dniach 22–23 czerwca w Brukseli odbędzie się konferencja "A new start for Europe: Opening up to an ERA of Innovation" organizowana przez Komisję Europejską. Wydarzenie to będzie m.in. okazją do podsumowania konsultacji 'Science 2.0: Science in transition', które prowadzono od lipca do września ubiegłego roku.

Nauka 2.0 to ogólny termin mający opisywać zmiany zarówno w samym sposobie prowadzenia badań, jak i w organizacji nauki w wymiarze systemowym. Na zmieniającą się dynamikę badań naukowych mają wpływ przede wszystkim takie czynniki, jak: rozwój technologii cyfrowych, zglobalizowanie środowiska naukowego zachodzące dzięki nowym narzędziom komunikacji oraz potrzeba sprostania tzw. wielkim wyzwaniom (Grand Challenges) współczesności.

Naukę 2.0 można również scharakteryzować, wskazując na następujące zjawiska widoczne obecnie w badaniach naukowych:

• Wzrost produkcji naukowej, z czym wiąże się większe znaczenie otwartości w nauce: chodzi zarówno o otwarty dostęp do wyników badań, jak i o możliwość swobodnej współpracy badaczy (nierzadko pochodzących z różnych zakątków świata). Kategoria otwartego dostępu obejmuje w tym przypadku dostęp do szeroko rozumianej informacji naukowej: artykułów, danych badawczych oraz innych form komunikacji naukowej, jak monografie, prace dyplomowe, materiały pokonferencyjne etc.

• Nauka zasilana danymi, czyli prowadzona w oparciu o wielkie zbiory danych poddawane analizie przez komputery o dużych mocach obliczeniowych, uwzględniająca lawinowy przyrost danych z każdym kolejnym rokiem.
  Czytaj więcej... Dodaj komentarz

  Szczegóły

  Utworzono: 2015-03-31

  Maciej Chojnowski

Kathleen Shearer w cyklu "Nauka — Otwartość — Świat"

W nowym odcinku cyklu "Nauka–Otwartość–Świat" prezentujemy rozmowę z Kathleen Shearer – dyrektorem wykonawczym COAR (Confederation of Open Access Repositories), czyli międzynarodowego stowarzyszenia skupiającego otwarte repozytoria.

Pytana o swoje przewidywania dotyczące e-infrastruktury wspierającej otwarty dostęp Shearer podkreśla, że istniejące typy rozwiązań często odpowiadają określonym potrzebom i że w tym obszarze nie powinno się dążyć do ujednolicania niczego na siłę. Repozytoria tematyczne są bardzo ważne – zauważa – wspierają integrację danych z danej dziedziny, dzięki czemu prowadzą do nowych odkryć i dalszego rozwoju nauki. Jednak istniejące repozytoria tematyczne obejmują jedynie mały ułamek danych pozyskiwanych w trakcie badań. Repozytoria instytucjonalne będą więc potrzebne, by wesprzeć kompleksowe udostępnianie danych i politykę otwartości w tym zakresie. Nie spodziewam się jednak – dodaje – że każda jednostka naukowa będzie prowadzić własne repozytorium danych. Zarządzanie danymi badawczymi wymaga specjalistycznych umiejętności i może też być kosztowne.

Uważam, że powinniśmy rozwijać takie modele zarządzania danymi badawczymi, w których kilka współpracujących ze sobą instytucji dzieli się zadaniami, a także korzysta ze wspólnej infrastruktury. Takie modele zaczynają się już pojawiać w niektórych krajach, na przykład w Holandii, Austrii czy Kanadzie. W środowisku o zróżnicowanym przekroju repozytoriów kluczową sprawą będzie zapewnienie wspólnych standardów metadanych, tak by każde repozytorium nie stanowiło oddzielnego zbiornika – konkluduje.

Zapraszamy do lektury całości rozmowy.

Szczegóły

Utworzono: 2015-03-20

Maciej Chojnowski

Angielskojęzyczna sekcja Otwartej Nauki

Nowa sekcja In English prezentuje wybrane treści serwisu Otwarta Nauka i skierowana jest zarówno do zagranicznego odbiorcy zainteresowanego polskim modelem otwartości w nauce, jak i do krajowych użytkowników poszukujących syntetycznych opracowań na temat sytuacji otwartego dostępu w Polsce, a przygotowanych w języku angielskim. Treści nie ograniczają się jednak wyłącznie do wymiaru lokalnego. W sekcji znaleźć można również materiały prezentujące Open Access w kontekście europejskim i globalnym. Obecnie sekcja In English składa się z następujących części:

• Science – Openness – World
• Experts on Open Access
• Open Access in Poland
• Reports  

Podsekcja Science – Openness – World to zbiór opracowań prezentujących rozwiązania z obszaru otwartości w nauce przyjmowane w poszczególnych regionach, krajach czy konkretnych instytucjach, powstający we współpracy reprezentantów ośrodków zagranicznych z pracownikami PON. Polskojęzyczne wersje materiałów są dostępne tutaj.

W podsekcji Experts on Open Science zamieszczamy wywiady ze specjalistami zajmującymi się na co dzień otwartością w nauce. Poruszane podczas rozmów zagadnienia dotykają różnych obszarów OA, począwszy od kwestii ideowych, przez techniczne, prawne, a skończywszy na finansowych, stanowiąc zarazem dobry przegląd najważniejszych kwestii zajmujących dziś wszystkich zaangażowanych w działanie na rzecz otwartości w badaniach naukowych.

Szczegóły

Utworzono: 2015-03-19

Maciej Chojnowski

W cyklu "Nauka — Otwartość — Świat" prezentujemy LA Referencia

W trzecim odcinku cyklu "Nauka–Otwartość–Świat" przybliżamy Czytelnikom południowoamerykańską sieć repozytoriów LA Referencia.

W materiale przygotowanym specjalnie dla Otwartej Nauki Alberto Cabezas zauważa, że w krajach rozwiniętych debata o zielonej i złotej drodze otwartego dostępu wśród niektórych jej uczestników uległa polaryzacji. Mówi się, że są dwie opcje do wyboru: albo subsydiowanie opłat ze strony autora jako sposób na rozwiązanie problemu widoczności, albo przyjęcie strategii repozytoryjnej, która jest „w zasięgu ręki”, co oznacza zmianę modeli biznesowych. Myślę, że powinniśmy rozwijać różne warianty i kombinacje. Regionalny lub narodowy kontekst domaga się uznania większej złożoności. W każdym przypadku należy oceniać wpływ różnych zmiennych.

Cabezas zwraca także uwagę na niebezpieczeństwo związane z krótko- czy średnioterminowym modelem finansowania innowacyjnych projektów. Podkreśla, że obecnie część udanych projektów bywa zamykana po zakończeniu grantu. W literaturze nazywa się to doliną śmierci innowacji. Tymczasem – dodaje – dzięki staraniom wielu państw, instytucji i ludzi, LA Referencia jest dzisiaj samowystarczalnym przedsięwzięciem ze sformalizowanymi mechanizmami podejmowania decyzji.

Szczegóły

Utworzono: 2015-03-11

Maciej Chojnowski